Παρασκευή, 13 Δεκεμβρίου 2013

Με αφορμή τις φιλανθρωπίες της ΔΑΠ

“Οι φιλανθρωπίες των φραγκάτων είναι αποκρουστικές, όπως το χάδι του βιαστή στο θύμα.”

- Niemands Rose

Το τελευταία τρία χρόνια του μνημονίου, είδαμε έντρομοι εκατομμύρια ανθρώπους να μένουνε άνεργοι, άστεγοι ή ακόμη και να βάζουν τέλος στη ζωή τους. Επίσης, άλλους να σκοτώνονται στην προσπάθειά τους να ζεσταθούν και άλλους να μένουν στο σκοτάδι. Όλα αυτά βέβαια δεν θα είχαν γίνει πραγματικότητα χωρίς τις ελεεινές πολιτικές των ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και άλλων «φιλικών συμμέτοχων», οι οποίοι εξώθησαν τόσους πολίτες στην εξαθλίωση, την φτώχεια και τον θάνατο.

Τώρα, ενόψει νέων μέτρων, όπως την άρση της απαγόρευσης των πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας που θα έρθει με πράξη νομοθετικού περιεχομένου, η κυβέρνηση επιχειρεί να αποπροσανατολίσει και πάλι τον κόσμο. Στο πλαίσιο αυτό το κυβερνητικό μόρφωμα της ΔΑΠ-ΝΔΦΚ, άρχισε εδώ και λίγες μέρες να μαζεύει τρόφιμα και ρούχα για να τα διανείμει στους φτωχούς –ή πιο σωστά, φτωχοποιημένους- συμπολίτες μας.

Την ίδια στιγμή που στηρίζουν καθημερινά σωρεία άθλιων οικονομικών μέτρων (απολύσεις, μισθούς πείνας, διακοπές ρεύματος, διάλυση του πανεπιστημίου, ανύπαρκτες συντάξεις) έρχονται υποκριτικά να δείξουν τις “κοινωνικές τους ευαισθησίες”. Χαρακτηριστική είναι η δήλωση του υπεύθυνου ΔΑΠ της σχολής μας στο διοικητικό συμβούλιο όταν σε σχετικό ψήφισμα για τον τραγικό θάνατο της 13χρονης Σάρας από μαγγάλι, ότι δεν είχε ιδέα, την ώρα που έχει βουίξει όλη η χώρα για αυτό το περιστατικό. Όλη αυτή η χυδαία υποκρισία περί φιλανθρωπικών δράσεων δεν απορρέει από καμία ξαφνική λαχτάρα για τους κοινωνικά αδύναμους αλλά γίνεται μόνο για λόγους εντυπώσεων.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι συνολικά ο όρος «φιλανθρωπία» είναι υποκριτικός από μόνος του. Είναι ο τρόπος να “μακιγιάρουμε” όλη την εξαθλίωση που φέρνει ο καπιταλισμός χωρίς βέβαια να αγγίξουμε τις ρίζες που την προκαλούν . Δεν έρχεται ποτέ σε ρήξη με τους παράγοντες που οδηγούν στην φτώχεια, αλλά αντίθετα τους νομιμοποιεί και συντηρεί. Είναι ο τρόπος ώστε οι εύποροι να κρύβουν την “βρομιά” που παράγουν, νιώθοντας καλά με τον εαυτό τους τις άγιες μέρες.

Ειδικότερα σκοπός της φιλανθρωπίας είναι συσκοτίζοντας τις αιτίες της φτώχειας να καλλιεργήσει ένα αίσθημα ότι είμαστε όλοι συνυπεύθυνοι για τα προβλήματα που υπάρχουν στον κόσμο. Έτσι για την ανεργία δίνουμε εμείς ένα πακέτο μακαρόνια, δίνει και η Κόκα - Κόλα που πρόσφατα απέλυσε δεκάδες εργαζομένους της (ενώ τα προηγούμενα χρόνια χάρη σ’ αυτούς κέρδιζε εκατομμύρια ευρώ) και είμαστε όλοι χαρούμενοι. Στην αστική φιλανθρωπία δηλαδή, για τις ζημιές και την αδικία φροντίζουμε όλοι μαζί, ενώ τα κέρδη από το ξεζούμισμα των εργαζομένων αφήνονται στα αφεντικά και τους τραπεζίτες.

Απάντηση σε όλα αυτά είναι η ταξική αλληλεγγύη ανάμεσα στους εργαζομένους και στα κομμάτια της κοινωνίας που πλήττονται από την καπιταλιστική κρίση. Αυτή εκφράζεται σε καθημερινή βάση, σε πολλά επίπεδα (αγώνες, διαμαρτυρίες, συλλογικές κουζίνες αποτροπή πλειστηριασμών, επανασυνδέσεις ρεύματος, κοινοί αγώνες εργαζόμενων-φοιτητών και πληθώρα άλλων) και δεν αποσκοπεί στο «φαίνεσθαι» όπως η φιλανθρωπία, αλλά στο «είναι». Η ταξική αλληλεγγύη είναι ο μόνος ουσιαστικά δρόμος για να μπορέσουμε να επιβιώσουμε απέναντι στην βάρβαρη επίθεση του κεφαλαίου ώστε να δημιουργηθούν οι όροι και οι προϋποθέσεις για την συνολική ανατροπή του. Μόνο τότε θα μπορέσουμε ν’ αποκτήσουμε ζωή με αξιοπρέπεια όπου η ικανοποίηση των κοινωνικών αναγκών θα μπαίνει πάνω από τα κέρδη των λίγων.

Τον καιρό λοιπόν που γίνονται οι φιλανθρωπικές ενέργειες της ΔΑΠ, έρχονται και τα νέα μέτρα της Τρόικας. Προσπαθούν να δείξουν ότι αυτή κάνουν την αλληλεγγύη πράξη, ενώ οι υπόλοιποι δήθεν αδρανούν. Η αλήθεια όμως είναι συντριπτικά εναντίον τους. Γνωρίζουμε καλά ότι οι εκπρόσωποι αυτών που θέλουν ιδιωτικό το πανεπιστήμιο και για λίγους, αυτών που ψήφισαν τα μνημόνια και αυτοί που καθημερινά συκοφαντούν όλους όσους αγωνίζονται, δεν έχουν σταγόνα ανθρωπιάς μέσα τους. Απέναντι στις υποκρισίες που θυμούνται τις γιορτινές μέρες, εμείς θα είμαστε κάθε μέρα να χτίζουμε τους αγώνες που θα ανατρέψουν την βάρβαρη πολιτική τους!


Πέμπτη, 5 Δεκεμβρίου 2013

ΕΓΚΩΜΙΟ ΤΟΥ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΣ

Ένας φιλόσοφος παράγει ιδέες, ένας ποιητής ποιήματα, ένας παπάς κηρύγματα, κλπ. Ένας εγκληματίας παράγει εγκλήματα. Όταν εξετάσει κανείς πιο λεπτομερειακά τη συνάρτηση αυτού του τελευταίου κλάδου παραγωγής με το σύνολο της κοινωνίας, τότε θ' απαλλαγεί από πολλές προκαταλήψεις. Ο εγκληματίας δεν παράγει μόνο εγκλήματα, αλλά και ποινικό δίκαιο και μαζί του και τον καθηγητή που κάνει παραδόσεις για το ποινικό δίκαιο και επιπλέον το αναπόφευκτο εγχειρίδιο, με το οποίο αυτός ο ίδιος καθηγητής ρίχνει τις παραδόσεις του στη γενική αγορά αγορά με τη μορφή “εμπορεύματος”. Έτσι πραγματοποιείται αύξηση του εθνικού πλούτου, χωρίς να γίνεται λόγος για την ατομική απόλαυση, την οποία, όπως μας λέει ένας αρμόδιος μάρτυρας, ο καθηγητής Ρόσερ, το χειρόγραφο του εγχειριδίου χαρίζει στον ίδιο τον συγγραφέα του.

Ο εγκληματίας παράγει ακόμα όλη την αστυνομία και την ποινική δικαιοσύνη, τους δικαστικούς κλητήρες, τους δικαστές, τους δήμιους, τους ενόρκους κλπ. Και όλοι αυτοί οι διάφοροι κλάδοι επαγγελμάτων, που αποτελούν ισάριθμες κατηγορίες του κοινωνικού καταμερισμού της εργασίας, αναπτύσσουν διάφορες ικανότητες του ανθρώπινου πνεύματος, δημιουργούν νέες ανάγκες και καινούργιους τρόπους ικανοποίησής τους. Μονάχα τα βασανιστήρια λ.χ. αποτέλεσαν την αφορμή για τις πιο έξυπνες μηχανικές εφευρέσεις, στη δε παραγωγή των σύνεργών τους απασχόλησαν ένα ολόκληρο πλήθος έντιμων χειροτεχνών.

Ο εγκληματίας δημιουργεί μια εντύπωση, εν μέρει ηθική, εν μέρει τραγική, ανάλογα με τις περιστάσεις, και προσφέρει έτσι μιαν “υπηρεσία”, μια κίνηση των ηθικών και αισθητικών αισθημάτων του κοινού. Δεν παράγει μόνο εγχειρίδια για το ποινικό δίκαιο, ούτε μόνο κώδικες της ποινικής νομοθεσίας και μαζί τους ποινικούς νομοθέτες, αλλά και τέχνη, λογοτεχνία, μυθιστορήματα, ακόμη και τραγωδίες, όπως το αποδείχνουν όχι μόνο η "Ενοχή" του Μύλλνερ και οι "Ληστές" του Σίλλερ, αλλά επίσης ο "Οιδίπους" και ο "Ριχάρδος ο Τρίτος". Ο εγκληματίας διακόπτει την μονοτονία και την καθημερινή ασφάλεια της αστικής ζωής. Την προφυλλάσει έτσι από την στασιμότητα και προκαλεί όλη εκείνη την ανήσυχη ένταση και την κινητικότητα, χωρίς την οποία θα αμβλυνόταν ακόμη και το κεντρί του συναγωνισμού. Έτσι δίνει κάποιο κέντρισμα στις παραγωγικές δυνάμεις. Ενώ το έγκλημα, αφαιρώντας ένα μέρος του υπεράριθμου πληθυσμού από την αγορά εργασίας, μειώνει έτσι τον συναγωνισμό ανάμεσα στους εργάτες και εμποδίζει ως ένα σημείο την πτώση του μισθού εργασίας κάτω από το κατώτατο όριό του. Η πάλη ενάντια στο έγκλημα απορροφά ένα άλλο μέρος του ίδιου πληθυσμού. Ο εγκληματίας επεμβαίνει έτσι σαν μια από εκείνες τις φυσικές “εξισορροπήσεις” που αποκατασταίνουν ένα σωστό επίπεδο και ξανοίγουν μιαν ολόκληρη προοπτική "ωφέλιμων" κλάδων απασχόλησης.

Οι επιδράσεις του εγκληματία στην ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων μπορούν ν' αποδειχθούν ως τις λεπτομέρειές τους. Θα πρόκοβαν οι κλειδαράδες ως την τωρινή τους τελειότητα, αν δεν υπήρχαν οι κλέφτες; Η εκτύπωση τραπεζογραμματίων θα έφτανε ως τη σημερινή τους τέλεια εμφάνιση, αν δεν υπήρχαν οι παραχαράκτες; Θα έβρισκε το μικροσκόπιο τον δρόμο του στη συνηθισμένη εμπορική σφαίρα (βλέπε τον Μπάμπατζ), χωρίς την απάτη στο εμπόριο; Μήπως η πρακτική χημεία δεν χρωστάει τόσα στη νόθευση των εμπορευμάτων και στην προσπάθεια της αποκάλυψής της, όσα και στον τίμιο ζήλο παραγωγής; Το έγκλημα, με τα διαρκώς νέα μέσα επίθεσης ενάντια στην ιδιοκτησία, γεννάει διαρκώς νέα μέσα υπεράσπισης και επιδρά έτσι τόσο παραγωγικά στην εφεύρεση μηχανών όσο επιδρούν και οι απεργίες. Αλλά ας εγκαταλείψουμε τη σφαίρα του ατομικού εγκλήματος: θα δημιουργούταν ποτέ χωρίς εθνικά εγκλήματα η παγκόσμια αγορά; Χωρίς αυτά θα δημιουργούνταν μήπως ακόμα και αυτά τα έθνη; Και μήπως το δέντρο της αμαρτίας δεν είναι ταυτόχρονα και το δέντρο της γνώσης, από τον καιρό ακόμα του Αδάμ;

Στο βιβλίο του Μύθοι για τις μέλισσες ο Μάντεβιλ απόδειξε ήδη την παραγωγικότητα όλων των δυνατών επαγγελμάτων, κλπ. και γενικά την τάση ολόκληρου αυτού του επιχειρήματος:

"Αυτό που εμείς ονομάζουμε κακό σ' αυτό τον κόσμο, τόσο το ηθικό όσο και το φυσικό κακό, είναι η μεγάλη αρχή, που μας κάνει κοινωνικά πλάσματα, η στέρεη βάση, η ζωή και το στήριγμα όλων χωρίς εξαίρεση των επαγγελμάτων και απασχολήσεων. Εδώ πρέπει να αναζητήσουμε την αληθινή καταγωγή όλων των τεχνών και επιστημών. Και τη στιγμή που θα σταματούσε το κακό, την ίδια στιγμή θα έπρεπε να χαλάσει η κοινωνία, αν δεν αφανιζόταν ολότελα." 
 
Μόνο που ο Μάντεβιλ ήταν φυσικά απείρως τολμηρότερος και τιμιότερος από τους φιλισταίους απολογητές της αστικής κοινωνίας.
 
(Καρλ Μαρξ, Θεωρίες της υπεραξίας, τομ. 1, Σύγχρονη Εποχή, 1984, σελ. 432-434